امید مجد ماهنامه علمی سبک شناسی و تحلیلی متون نظم و نثر فارسی 3060-56603060-61361811320250923Reflection of Blindness in the Works of Attar and Rumiبازتاب نابینایی در آثار عطار و مولوی7997792010.22034/bahareadab.2025.7920faافسانهآهنگریدانشجوی دکتری گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه مازندران، پردیس مازندران، بابلسر، ایران.noahangariafsaneh@yahoo.comاحمدغنی‌پور ملکشاهاستاد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه مازندران، پردیس مازندران، بابلسر، ایران.yesa.ghanipour@ umz.ac.irمسعودروحانیاستاد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه مازندران، پردیس مازندران، بابلسر، ایران.nom.rouhani@umz.ac.ir)حسینحسن‌پور آلاشتیاستاد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه مازندران، پردیس مازندران، بابلسر، ایران.noalashtya@yahoo.comJournal Article14040123BACKGROUND AND OBJECTIVES: Blindness is a type of physical disability that has been used symbolically and metaphorically in Persian literature, especially in mystical texts. However, less attention has been paid to the way blind individuals live and their social interactions, as well as the beliefs surrounding them. The present research focuses on this latter aspect of blindness in the works of Attar and Rumi, aiming to understand their dual perspectives on blind individuals. METHODOLOGY: This study was conducted using a descriptive-analytical approach through library research, data collection, and analysis of the sources. FINDINGS: The findings indicated that due to the prevalence of incorrect and superstitious beliefs, a negative and unjust perception of disabled individuals, including the blind, has been prevalent, and this negativity is reflected in some of the works of Attar and Rumi. CONCLUSION: Attar and Rumi have a moral approach to blindness and have considered it a kind of divine punishment that is the result of stubbornness, rebellion, and suffering from sin. Attar has not paid much attention to the aspects of the lives of the blind in his works and has used their existence to explain and justify some mystical and moral meaning. Although Rumi"s stories sometimes witness contradictions about the blind, at the same time there are signs of empathy and respect for them. Rumi has not considered disability to be an obstacle to communication with the Creator and personal growth.زمینه و هدف: نابینایی از انواع معلولیتهای جسمی است که در ادبیات فارسی به ویژه در متون عرفانی کاربردی نمادین و تمثیلی داشته، این در حالی است که کمتر به نحوۀ زیست و تعاملات اجتماعی نابینایان و باورهایی که پیرامون آنها مطرح بوده توجه شده است. پژوهش حاضر به این جنبۀ اخیر از نابینایی در آثار عطار و مولوی پرداخته و کوشیده است تا دیدگاه دو عارف را نسبت به نابینایان دریابد. روشها: این جستار به شیوه توصیفی‌ - تحلیلی از طریق مطالعه منابع کتابخانه ای، فیش‌برداری و تحلیل آنها صورت گرفته است. یافته ها: یافته ها بیانگر آن بود که به دلیل رواج باورهای نادرست و خرافی نگاهی منفی و غیرمنصفانه پیرامون معلولان از جمله نابینایان مطرح بوده و این بدبینی در برخی آثار عطار و مولوی بازتاب یافته است. نتایج: عطار و مولوی رویکردی اخلاقی نسبت به نابینایی داشته و آن را نوعی مجازات الهی که نتیجه عناد و سرکشی و ابتلا به گناه است، دانسته اند. عطار در آثار خود توجهی چندان به ابعاد زندگانی نابینایان نداشته و از وجود آنان در توضیح و توجیه پاره ای معانی عرفانی و اخلاقی بهره جسته است. هرچند در حکایتهای مولوی گاه شاهد تناقضاتی دربارۀ نابینایان هستیم امّا در عین حال نشانه هایی از همدلی و احترام نسبت به آنان دیده میشود. مولوی نقص عضو را به هیچوجه مانع ارتباط با خالق و رشد فردی ندانسته است.نابینایی, نابینایان, معلولیت, عطار, مولوی, آثارblindness, blind people, disability, Attar, Rumi, workshttps://bahareadab.com/downloadPDF/1868.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1868.pdfhttps://bahareadab.com/article/بازتاب نابینایی در آثار عطار و مولویhttps://bahareadab.com/en/article/Reflection of Blindness in the Works of Attar and Rumi