امید مجد ماهنامه علمی سبک شناسی و تحلیلی متون نظم و نثر فارسی 3060-56603060-61361811420251023Reinterpreting the Characters of Nezami's "Leili and Majnoun" from the Perspective of Adlerian Individual Psychologyبازخوانی شخصیتهای منظومه لیلی و مجنون نظامی از دیدگاه روانشناسی فردی آدلر295320791610.irandoi.2002/bahareadab.2025.7916faسوسنولیزادهگروه زبان و ادبیات فارسی، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران.nosousan.valizadeh@iau.irرضابرزوییگروه زبان و ادبیات فارسی، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران.yesreza.borzoiy@iau.ac.irشرارهالهامیگروه زبان و ادبیات فارسی، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران.nosh.elhami@iau.ac.irJournal Article14020308BACKGROUND AND OBJECTIVES: Nezami Ganjavi"s "Leili and Majnoun" is one of the most prominent romantic works in Persian literature. The present study aims to re-examine and deeply analyze the main characters of this epic poem from the perspective of Alfred Adler"s individual psychology. The primary goal was to reveal the hidden motivations, striving for superiority, lifestyles, degree of social interest, and fictional finalism of ten key characters (Leili, Majnoun, Leili"s parents, Majnoun"s parents, Ibn Salam, Nawfal, Salim Ameri, and Salam Baghdadi) to provide a more comprehensive understanding of the psychological structure of this immortal literary work. METHODOLOGY: This research is of a descriptive-analytical nature. It utilizes the concepts of Adlerian individual psychology to content-analyze the verses related to each character in Nezami"s poem. Necessary evidence and examples were extracted from the original text to explain the findings. FINDINGS: The analyses showed that feelings of inferiority, in various forms (inability to love, preserving honor, treating a child"s illness), are present in most of the characters. The striving for superiority in some (such as Salim Ameri, Salam Baghdadi, and even Nawfal) leads to constructive action and high social interest, while in others (such as Majnoun and Ibn Salam), it results in unhealthy paths, isolation, or selfishness. The lifestyles of the characters also reflected how they confronted challenges and pursued their goals. CONCLUSION: Adlerian psychology provides a powerful tool for understanding the personality complexities in "Leili and Majnoun." This research emphasizes how individual choices in facing feelings of inferiority and the direction of the striving for superiority (whether towards social interest and cooperation, or towards self-centeredness and power-seeking) determine the fate of each character and, ultimately, the overall narrative. From this perspective, Nezami has depicted human inner workings with unparalleled subtlety.زمینه و هدف: منظومه لیلی و مجنون نظامی گنجوی از برجسته ترین آثار عاشقانه در ادبیات فارسی است. پژوهش حاضر با هدف بازخوانی و تحلیل عمیق شخصیتهای اصلی منظومه «لیلی و مجنون» نظامی گنجوی، از منظر روانشناسی فردی آلفرد آدلر انجام شده است. هدف اصلی، آشکار ساختن انگیزه های پنهان، تلاشها برای برتری، سبکهای زندگی، میزان علاقه اجتماعی و اهداف نهایی ده شخصیت کلیدی داستان (لیلی، مجنون، پدر و مادر لیلی، پدر و مادر مجنون، ابن سلام، نوفل، سلیم عامری و سلام بغدادی) بود تا درک جامع‌تری از ساختار روانشناسی این اثر جاودانه ادبی ارائه شود. روش: این پژوهش از نوع توصیفی-تحلیلی بوده و با بهره گیری از مفاهیم نظریه روانشناسی فردی آدلر به تحلیل محتوای ابیات مرتبط با هر شخصیت در منظومه نظامی پرداخته است. شواهد و مثالهای لازم از متن اصلی اثر استخراج و به منظور تبیین یافته ها مورد استفاده قرار گرفتند. یافته ها: تحلیلها نشان داد که احساس حقارت، به اشکال گوناگون (ناتوانی در عشق، حفظ آبرو، درمان فرزند) در اکثر شخصیتها وجود دارد. تلاش برای برتری در برخی (مانند سلیم عامری، سلام بغدادی و حتی نوفل) به سمت کنشگری سازنده و علاقۀ اجتماعی بالا سوق می‌یابد، در حالی که در دیگران (مانند مجنون و ابن سلام) به مسیرهای ناسالم، انزوا، یا خودخواهی منجر میشود. سبکهای زندگی شخصیتها نیز بازتابی از نحوه مواجهۀ آن‌ها با چالشها و پیگیری اهدافشان بود. نتیجه گیری: روانشناسی آدلر ابزار قدرتمندی برای درک پیچیدگیهای شخصیتی در «لیلی و مجنون» فراهم می‌آورد. این تحقیق تأکید میکند که چگونه انتخاب‌های فردی در مواجهه با احساس حقارت و جهت‌گیری تلاش برای برتری (چه به سمت علاقه اجتماعی و همکاری، چه به سوی خودمحوری و قدرت‌طلبی)، سرنوشت هر شخصیت و در نهایت، مسیر کلی داستان را رقم میزند. نظامی از این رویکرد، درونیات انسانی را با ظرافت بینظیری به تصویر کشیده است.لیلی و مجنون, نظامی, روانشناسی آدلر, عقده حقارت.Leili and Majnoun, Nezami, Adlerian Psychology, Inferiority Complexhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1894.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1894.pdfhttps://bahareadab.com/article/بازخوانی شخصیتهای منظومه لیلی و مجنون نظامی از دیدگاه روانشناسی فردی آدلرhttps://bahareadab.com/en/article/Reinterpreting the Characters of Nezami's "Leili and Majnoun" from the Perspective of Adlerian Individual Psychology