امید مجد ماهنامه علمی سبک شناسی و تحلیلی متون نظم و نثر فارسی 3060-56603060-61361912020260421A Symbolist Reading of the Concepts of Vigilance, Contentment, Servitude, and Devotion in al-Risāla al-Qushayriyyaخوانش نمادگرایانه مفاهیم مراقبت، رضا، عبودیت و ارادت در رساله قشیریه203222813410.irandoi.2002/bahareadab.2026.8134faمریمکاظم‌پورگروه زبان و ادبیات فارسی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.nomaryam.kazempour@iau.ac.irسهیلاموسوی سیرجانیگروه زبان و ادبیات فارسی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.yess_mousavi@azad.ac.irماندانامنگلیگروه زبان و ادبیات فارسی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.nomangeli@iau.ac.irJournal Article14040902BACKGROUND AND OBJECTIVES: Risāla‑e Qashiri is one of the most fundamental texts of Islamic mysticism, in which the stations and conditions of the way‑farers are presented through symbolic and allegorical layers. This study adopts a symbolic‑interpretive approach to uncover the link between the cryptic language of mysticism and the epistemological system of the Sufi path, focusing on four core concepts: care (muḥāfaẓah), contentment (riḍā), devotion (ʿubūdiyyah), and loyalty (irādah). METHODOLOGY: A descriptive‑analytical study was conducted. Data were drawn from reliable manuscripts of Risāla‑e Qashiri and from classical mystical sources, then examined with symbolic‑analysis tools. Each concept was interpreted as an internal symbol in order to illuminate its meaning within the trajectory of annihilation (fana) and subsistence (baqa) in the Divine. FINDINGS: Qashiri treats each of the four concepts not merely as ethical stages but as symbols of existential transformation: - Care functions as a sign of awareness, - Contentment serves as the code of lover‑like surrender, - Devotion manifests divine humility, and - Loyalty reflects the bond between the lover and the Divine beloved. These symbols construct a distinctive epistemic structure that conveys the transcendent experiences of the Sufi path through a coded language. CONCLUSION: The symbolic layers of Risāla‑e Qashiri constitute a coherent meaning‑making system that, by employing internal symbols, describes the spiritual evolution of the way‑farer—from care to loyalty—as a process of annihilation and subsistence. The study demonstrates that a symbolic‑interpretive analysis can be an effective tool for achieving a deeper understanding of mystical texts and their relationship to the experience of Sufi spiritual practice.زمینه و هدف: رساله قشیریه به عنوان یکی از بنیادی‌ترین متون عرفان اسلامی، مقامات و احوال سالکان را در قالب لایه های نمادین و تاویلی بازنمایی میکند. پژوهش حاضر با رویکرد نمادگرایانه به دنبال آشکارسازی پیوند میان زبان رمزآلود عرفان و نظام معناشناختی سلوک صوفیانه است و بر چهار مفهوم محوری «مراقبت»، «رضا»، «عبودیت» و «ارادت» متمرکز میشود. روش‌ها: مطالعه توصیفی تحلیلی انجام شد؛ داده ها از نسخه های معتبر رساله قشیریه و منابع عرفانی کلاسیک استخراج و با ابزارهای تحلیل نمادین مورد بررسی قرار گرفتند. هر مفهوم به صورت نشانه ای داخلی و نمادین تفسیر شد تا ساختار معنایی آن در مسیر فنا و بقا در حق روشن شود. یافته ها: قشیری هر یک از مفاهیم را نه به عنوان مرحله اخلاقی صرف، بلکه به عنوان رمزی از تحول وجودی میداند: مراقبت به عنوان نشانه آگاهی، رضا به عنوان رمز تسلیم عاشقانه، عبودیت به عنوان نمود تذلل قدسی، و ارادت به عنوان بازتاب پیوند عاشق معشوق الهی. این نمادها ساختار معرفتی خاصی را شکل میدهند که تجربه های متعالی سلوک را از طریق زبان رمز بیان میکند. نتیجه گیری: لایه های نمادین رساله قشیریه یک دستگاه معناشناختی منسجم ارائه میدهند که با استفاده از نمادهای داخلی، مسیر تحول روحانی سالکان را از مراقبت تا ارادت به صورت یک فرایند فنا بقا توصیف میکند. این مطالعه نشان میدهد که تحلیل نمادگرایانه میتواند ابزار مؤثری برای درک عمیقتر متون عرفانی و ارتباط آن‌ها با تجربه سلوک صوفیانه باشد.نمادگرایی, رساله قشیریه, مراقبت, رضا, عبودیت, ارادت.Symbolism, al-Risāla al- Qushayriyya, Vigilance, Contentment, Servitude, Devotion.https://bahareadab.com/downloadPDF/1980.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1980.pdfhttps://bahareadab.com/article/خوانش نمادگرایانه مفاهیم مراقبت، رضا، عبودیت و ارادت در رساله قشیریهhttps://bahareadab.com/en/article/A Symbolist Reading of the Concepts of Vigilance, Contentment, Servitude, and Devotion in al-Risāla al-Qushayriyya