%0 Journal Article
%T تحلیل مؤلّفه های سبکی منظومۀ «آسمان هشتم» اثر میرمحمدامین (روح‌الامین) شهرستانی اصفهانی
%J Journal of the stylistic of Persian poem and prose (JSPPP) 
%I بهار ادب
%Z 3060-5660
%A Noraste Baghban Moshiri
%A Mohammad Reza Sarfi
%A Hamidreza Kharazmi
%D 2026
%\ 2026/05/22
%N 126
%V 19
%P 259-288
%K Ruh al-Amin Esfahani
%K  Asman-e Hashtom
%K  stylistic features
%K  Indian Style (Sabk-e Hendi)
%X زمینه
و هدف:
میرمحمدامین شهرستانی اصفهانی، متخلّص به «روح‌الامین» و مشهور به «میرجمله» (۹۸1–۱۰47ق)، از مثنوی‌سرایان
برجستۀ عصر صفوی است که منظومۀ «آسمان هشتم» (بهرام‌نامه) را با تأثیرپذیری از
سنّت داستانسرایی نظامی گنجوی سروده است. با وجود اهمیت این منظومه، ویژگیهای سبکی
آن تاکنون به صورت مستقل و جامع بررسی نشده است. در این مقاله کوشیده ایم با هدف
تبیین شیوۀ شاعری روح‌الامین، مؤلّفه های زبانی، ادبی، تصویری، موسیقایی و فکری
این اثر را بررسی کنیم.

روشها: پژوهش پیش رو مطالعه ای
نظری است که به روش توصیفی ـ تحلیلی و بر پایۀ منابع کتابخانه ای انجام شده است.
محدوده و جامعه مورد مطالعه، متن منظومۀ «آسمان هشتم» یا «بهرام‌نامه» براساس نسخه های
خطی موجود به شماره های ۴۱۵۱ دانشگاه تهران و ۸۹۹۰ کتابخانۀ مجلس شورای اسلامی، به
همت مجمع ذخایر اسلامی قم و دانشگاه فریدریش ویلهلم بن، زیر نظر اوا اورتمن و محمد
کریمی زنجانی اصل، منتشر شده است. 

یافته
ها: مطابق
یافته های این پژوهش، برجستگی تصویرپردازی، آفرینش ترکیبات نو، بسامد بالای صنایع
بلاغی، بهره گیری از ظرفیتهای موسیقایی شعر، تنوّع واژگانی و انعکاس مضامین
اخلاقی، عرفانی و دینی، مهمترین مؤلّفه های سبکی این منظومه را تشکیل میدهند.
همچنین، حضور مؤلّفه هایی چون مضمون‌آفرینی، نازک‌خیالی، تشبیهات و استعاره های نو
و مضمون‌پرداز‌های پیچیده، بیانگر تأثیرپذیری اثر از سبک هندی است. 

نتیجه
گیری: روح‌الامین،
با وجود بهره گیری از سنّت منظومه سرایی نظامی، از رهگذر نوآوریهای زبانی، تصویری
و فکری، به سبک و بیانی مستقل دست یافته و «آسمان هشتم» را به اثری شاخص در سنّت
مثنوی‌سرایی دورۀ صفوی تبدیل کرده است.
%U https://bahareadab.com/article_id/2075